اگر از هر پدر و مادر یا مربی بپرسیم بزرگترین چالش کتابخوان کردن کودکان چیست؟ احتمالاً همگی به طور مشترک جواب میدهند پیداکردن کتابی که کودک واقعاً دوستش داشته باشد، نه صرفاً کتابی که ما فکر میکنیم خوب است.
واقعیت این است که علاقهمندی کودکان به کتاب، تصادفی یا شانسی نیست. کودکان بر اساس سن، تجربهها، دنیای ذهنی، هیجانات و حتی شرایط فرهنگیشان به کتابها واکنش نشان میدهند. اگر این الگوها را بشناسیم، انتخاب کتاب برای کودک نهتنها سخت نیست، بلکه تبدیل به یک بازی لذتبخش میشود.
در این مقاله، با نگاهی کاربردی بررسی میکنیم که کودکان به چه نوع کتابهایی علاقهمند میشوند. همچنین نمونههایی از بهترین کتابهای منتشرشده را معرفی میکنیم. رسالت انتشارات تخصصی کودکونوجوان نعناع گسترشپیداکردن فرهنگ کتابخوانی در میان کودکان است. این فهرست به شما کمک میکند کودکان خود را به کتابخوانی علاقهمند کنید.
کتابهای موردتوجه کودکان
برخلاف تصور بسیاری از والدین کودکان نسل جدید هنوز هم به کتابخواندن علاقهمند هستند؛ نکته مهم انتخاب کتاب طبق سلیقه آنها است. معیارهایی وجود دارد که تمامی کودکان به آن علاقه دارند و در انتخاب به شما کمک میکنند. برای مثال تصاویر جالب و محتوای جذاب از جمله این موارد است.
کتابهایی بدون نصیحت و قضاوت
شما بهعنوان والد بهخوبی میدانید نصیحت مستقیم و مدام نهتنها تأثیری ندارند که باعث لجبازی بیشتری آنها میشوند. کتابهایی که پر از پیامهای مستقیم اخلاقی هستند یا مدام میخواهند درست زندگیکردن را آموزش بدهند، معمولاً خیلی زود کنار گذاشته میشوند. در مقابل، کتابهایی درباره احساسات مختلف کودکان جذابیت بیشتری دارد. فراموش نکنید کودکان به کتابهایی توجه میکنند که آنها را قضاوت نمیکنند.
برای مثال مجموعه دایناسورها هم احساس دارند در هر جلد به یک احساس پرداخته است. این کتابها به کودکان کمک میکند چطور میتوانند از پس احساسهای مشکلسازشان برآیند.
|
عنوان |
نویسنده |
مترجم |
انتشارات |
|
دایناسورها هم احساس دارند |
برایان موزس |
محبوبه نجفخانی |
زعفران |
کتابهایی با قهرمان کودک
کودکان نسل جدید علاقهای به قهرمانان عجیب و دستنیافتنی ندارند. آنها ترجیح میدهند داستانهایی با شخصیتهای شبیه خودشان بخوانند. کودک با شخصیتهایی ارتباط برقرار میکند که اشتباه میکنند، میترسند و شبیه بچههای واقعیاند. یکی از بهترین نمونههای این کتابها مجموعه کوتی کوتی است. کوتیکوتی یک بچه هزارپا است که هزاران مشکل دارد. هر جلد از این مجموعه یکی از مشکلات او را تعریف میکند. این کتاب بارها در فهرست کتابهای برگزیده قرار گرفته و طرفداران زیادی دارد.
|
عنوان |
نویسنده |
انتشارات |
|
قصههای کوتی کوتی |
فرهاد حسنزاده |
کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان |
کتابهای تصویری
تصاویر فقط برای سرگرمی و تزئین نیست، بلکه در کنار محتوای متنی به فهم بهتر داستان کمک میکند. در این میان کتابهای تصویری جذابیت بسیار زیادی برای کودکان دارد. در این کتابها آنها میتوانند با خلاقیت خود داستانی را کشف و تعریف کنند. به کمک این تصاویر کودکان میتوانند هر بار روایت تازهای را بیان و چیز تازهای را کشف کنند. این کتابها برای کودکان خردسال و حتی کودکان باسواد انتخاب عالی است.
گلهای پیادهرو یکی از نمونههای تصویری در انتشارات طوطی است. این کتاب داستان دختری است که با پدرش بیرون میرود؛ اما او مدام در حال صحبت با تلفن همراهش است و به دختر توجهی ندارد. دختر برای رفع تنهایی سعی در کشف چیزهای عجیب در اطراف خود دارد. این کتاب فرصت خوبی را برای گفتگوی تعامل ایجاد میکند.
|
عنوان |
نویسنده |
انتشارات |
|
گلهای پیادهرو |
جان آرنولوسن |
زعفران |
کتابهای طنز
شما نمیتوانید کودکی را پیدا کنید که به کتاب طنز علاقه نداشته باشد. کتابهای طنز لذت مطالعه را چندبرابر میکند. همچنین برای آنها امکان دوری از هر احساس بد را فراهم میکند و باعث افزایش خلاقیت در آنها میشود. مجموعه «مدرسهی عجیبوغریب» یکی از پرطرفدارترین مجموعههای داستانی برای کودکان است که بهخاطر طنز بینظیر و ماجراهای غیرمعمولش شناخته میشود. این مجموعه باوجود فضا و شخصیتهای تکراری در هر جلد داستان مستقلی دارد. فضای اغراقشده، موقعیتهای خندهدار و شخصیتهای غیرعادی باعث شده کودکان حتی کتاب گریز هم جذب آن شوند.
|
عنوان |
نویسنده |
مترجم |
انتشارات |
|
مدرسهی عجیبوغریب |
دت گاتمن |
محبوبه نجفخانی |
افق |
کتابهایی با داستانهای واقعی
کودکان هم مانند بزرگسالان دغدغههای جدی دارند، فقط شکل بیان آنها فرق میکند. ترس از تاریکی، جدایی والدین، دوستیابی بخشی از مسائل واقعی هستند که کودکان با آن درگیرند. کتابهای داستانی به طور غیرمستقیم به کودکان کمک میکنند بیشتر با این دغدغهها آشنا شوند و راحتتر کنار بیایند. در چند سال اخیر تعداد کتابهای کودکونوجوان با این موضوع بیشتر شدهاند. شما میتوانید بر اساس سن و علایق کودک خود بهترین کتاب را انتخاب کنید.
کتاب «گیلی هاپکینز» نوشتهی کاترین پترسون، داستان دختری باهوش، لجباز و زخمخورده است که مدام بین خانوادههای مختلف جابهجا میشود. گیلی وانمود میکند به کسی احتیاج ندارد، اما در عمق دلش دنبال عشق و تعلق است. این رمان با زبانی صمیمی و واقعی، تنهایی، خشم و رشد عاطفی کودکان را به شکلی تأثیرگذار روایت میکند.
|
عنوان |
نویسنده |
مترجم |
انتشارات |
|
گیلی هاپکینز |
کاترین پاترسون |
نوشین ابراهیمی |
افق |
کتابهای اطلاعات عمومی و علمی
برخلاف تصور رایج، کودکان فقط عاشق داستان نیستند. اگر اطلاعات به شکل جذاب ارائه شود، کتابهای غیرداستانی هم میتوانند بسیار محبوب باشند. کودکان به کتابهایی علاقهمند میشوند که سؤالهای واقعی آنها را به شکل ساده جواب بدهد و تصاویر جذاب داشته باشد.
کتاب «منظومه شمسی» نوشتهی جیل مکدونالد یک معرفی ساده، جذاب و تصویری از سیارههای منظومهی شمسی برای کودکان است. این کتاب با تصویرسازیهای رنگارنگ و متن کوتاه و قابلفهم، مفاهیم اولیهی نجوم را به شکلی سرگرمکننده آموزش میدهد و کنجکاوی بچهها را دربارهی فضا و سیارهها برمیانگیزد.
|
عنوان |
نویسنده |
مترجم |
انتشارات |
|
منظومه شمسی |
جیل مکدونالد |
آناهیتا حضرتی |
پرتقال |
جمعبندی
کتابخوان کردن کودکان با نسخههای کلیشهای و «باید» و «نباید» جلو نمیرود. دنیای امروز بچهها پر از محرک، تصویر و انتخابهای رنگارنگ است و کتاب اگر نتواند با این دنیا هم مسیر شود، خیلی زود از بازی کنار میرود. سؤال اصلی این نیست که چه کتابی خوب است، بلکه این است که کدام کتاب دل کودک را میبرد. در این مقاله، دقیق و کاربردی بررسی میکنیم کودکان واقعاً به چه کتابهایی علاقهمند میشوند و چطور میشود انتخاب کتاب را به تجربهای لذتبخش تبدیل کرد. انتشارات نعناع باتوجهبه این نکات سعی در انتشار کتابهای باکیفیت دارد. کتابهای نعناع به دو شکل فیزیکی و الکترونیکی در دسترس هستند.
